Kapat

Çocuğum üstün zekalı olabilir mi ?

Anasayfa Anne - Çocuk Çocuğum üstün zekalı olabilir mi ?

Yeni nesil bir harika! Dolayısıyla birçok aile çocuğunun üstün zekalı olup olmadığını merak ediyor. Olabilir, olmayabilir de… Ama en önemlisi üstün zekanın tek başına hayat kurtarmadığı ve her çocuğun üstün zekalıymışçasına ilgi görmeyi hak ettiğini hatırlamak…

Şimdiki çocuklar dünyaya gözlerini açtıkları anda içine doğdukları çevreye tanıyormuş gibi bakıyorlar fakat var olan potansiyellerinin ortaya çıkabilmesi için kendilerini güvende hissetmeye ve her zaman desteklendiklerini bilmeye ihtiyaç duyuyorlar. Daha yürümeye bile başlamadan teknolojik aletleri kullanan, konuşmaya başladıklarında söyledikleriyle, düşünme ve yorumlama biçimleriyle herkesi şaşırtan minikler, belli ki geleceğin parlak yıldızları. Bilime ve sanata olan yatkınlıkları, yaratıcı fikirleri ile umut vadeden bir nesil geliyor. Fakat üstün yetenekleri konusunda övülen çocuklar kadar, öğrenme güçlüğü yaşayan, uyum sorunu olan, ‘farklı’ olarak tanımlanan ve bu nedenle potansiyelleri henüz keşfedilememiş çocuklar da var. Her iki koşulda da ebeveynlerin aklına gelen soru ortak “Acaba çocuğum üstün zekalı olabilir mi?”

Bebeğiniz üstün bir zekaya sahipse erken dönemden itibaren bazı belirtileri fark edebilirsiniz. Peki bunu nasıl anlayacak ve test edeceksiniz? Sizler için araştırdık ve sonrasında nasıl bir yol izlenmesi gerektiğini konunun uzmanı eğitimci yazar Dr. Bahar Eriş’e sorduk.

Hangi çocuklar üstün zekalı?
Bir çocuğun üstün zekalı olup olmadığı klasik anlamıyla; bilişsel, sosyal ve motor alanlarda yaşıtlarının üstünde gelişim göstermesiyle anlaşılıyor. Doğumdan itibaren bebeğin normalden hızlı gelişmesi, yaşına ve zeka düzeyine göre beklenmeyen davranışlarda bulunması gerçekten de üstün zekalı olabileceğini akıllara getiriyor. Sırf merak için erken bir zamanda bunun heyecanına kapılıp çocuğu teste sokmak doğru değil fakat geç kalınmış keşiflerin de pişmanlıkları beraberinde getireceğini unutmamak ve bu konuyu titizlikle ele almak gerekiyor. Çocuğun gerçekten üstün zekalı olup olmadığını anlamak için genellikle okul çağının başlamasını beklemek daha doğru kabul ediliyor. Bazı özel durumlarda ise üstün zekalı çocuk çok daha küçük yaşlarda kendini belli ediyor.

İlk işaretler fiziksel gelişimde
Üstün zekalı çocuk, bebeklik döneminde ilk belirtileri gösteriyor. Fakat her çocuğun farklı olduğunu ve becerilerini kendi sürecinde geliştirdiğini de unutmamak gerekiyor. Bebeğin özel olduğunu düşündürecek ilk bulgular fiziksel gelişimi… Erken yürümek, erken konuşmak ve okula başlamadan okumayı sökmek çocuğun ileri zeka seviyesine sahip olduğunun göstergesi olabiliyor. Çocuğun gelişimindeki bu dönüm noktalarına akranlarından önce ulaşıp ulaşmadığını gözlemlemek, yaşa göre ince ve kaba motor becerilerinin neler olduğunu araştırıp takip etmek önemli fikirler elde etmenizi sağlıyor.

Yüksek IQ başarı demek değil
Üstün zeka veya üstün yetenek çok yönlü bileşenlerle değerlendirilmesi gereken bir kavram. Daha çok genetik olarak belirlendiği düşünülen IQ’nun yanı sıra daha geliştirilebilir olarak kabul edilen EQ’yu da dikkate almak gerekiyor. Yapılan araştırmalar, dinamik zekanın (IQ) duygusal yaşamla fazla ilişkisi olmadığını ve sosyal hayat idaresinin tamamen duygusal zeka ile alakalı olduğunu gösteriyor. IQ yüksekliği sosyal hayatta, özel yaşamda ve hatta iş hayatında başarı demek değil. Bu alanlarda başarıyı getiren daha çok duygusal zeka oluyor.

Üstün zekalı ve üstün yetenekli çocukların gelişimi üzerine odaklanmış olan eğitimci yazar Dr. Bahar Eriş’in anlattıkları, her alandaki tanımlar gibi üstün zeka ve üstün yetenek tanımlarının da değişmeye başladığını, üstün zekanın daha hümanist bir yaklaşımla ele alındığını gösteriyor. Dr. Bahar Eriş, bu yüzyılda başarılı olmak için olmazsa olmaz becerileri şöyle sıralıyor: “Yaratıcılık, takım çalışması, empati kurabilme, pratik düşünebilme, problem çözme, farklı fikirler arasında orijinal bağlantılar kurabilme… IQ testlerinin bunları ölçemediğini ve bu nedenle testten düşük puan alan ama bu alanlarda yüksek becerileri olan çocuğun zeki olmadığına hükmetmenin doğru olmadığını hatta haksızlık olacağını belirtiyor.

‘Her Çocuk Üstün Yeteneklidir’ ve ‘Anne Beynim Aç’ kitaplarının yazarı olan Dr. Bahar Eriş, erken dönemde üstün zeka ya da üstün yetenekten çok ‘üstün potansiyel’den söz etmenin daha uygun olduğunu belirtiyor.

Yazı: Burcu Öztınaz Kömürlü

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

seven − five =